ይህ ዘገባ አንድ የመኖሪያ ቤት ደንበኛ ወርሃዊ ሂሳቡ ሲመጣ ምን ምን ክፍያዎችን እንደሚከፍል እና ስሌቱ እንዴት እንደሚከናወን በዝርዝር ያብራራል።

በኤሌክትሪክ ሂሳብ ውስጥ የሚካተቱ ክፍያዎች

አንድ ደንበኛ በወር መጨረሻ የሚከፍለው ጠቅላላ ድምር ከኃይል ፍጆታው በተጨማሪ አምስት ሌሎች ክፍያዎችን አብሮ ይይዛል፦

1. የኃይል ፍጆታ ሂሳብ፦ በተጠቀሙት ኪሎ ዋት ሰዓት (ኪዋሰ) እና በወቅታዊ ታሪፍ ተባዝቶ የሚመጣ።
2. ተጨማሪ እሴት ታክስ (VAT)፦ በኃይል ፍጆታው ላይ የሚሰላ 15% ታክስ።
3. የአገልግሎት ክፍያ (Service Charge)፦ ለቆጣሪ እና መሰል አገልግሎቶች የሚከፈል።
4. ለተቆጣጣሪ ባለሥልጣን የሚከፈል ቀረጥ፦ 0.5% የሚሰላ።
5. የቴሌቪዥን ፈቃድ ክፍያ፦ ለኢትዮጵያ ብሮድካስቲንግ ኮርፖሬት (ኢብኮ) የሚተላለፍ።

የደረጃ በደረጃ ስሌት ምሳሌ

ለአሰራሩ ግልጽነት፣ አንድ የመኖሪያ ቤት ደንበኛ በዚህ ወር 350 ኪሎ ዋት ሰዓት (ኪዋሰ) ተጠቅሟል ብለን እናስላ።

1. የኃይል ፍጆታ ሂሳብ

ከ301 እስከ 400 ኪዋሰ ለሚጠቀሙ ደንበኞች የአንድ ኪዋሰ ወቅታዊ የታሪፍ ማባዣ 4.9477 ብር ነው።

• ስሌት፦ 350 ኪ.ዋ.ሰ × 4.9477 ብር = 1,731.70 ብር

2. ተጨማሪ እሴት ታክስ (VAT)

ይህ የሚሰላው በኃይል ፍጆታው ላይ 15% በማስላት ነው።

• ስሌት፦ 1,731.70 ብር × 15% = 259.75 ብር

3. የአገልግሎት ክፍያ እና ቫት

ከ50 ኪዋሰ በላይ ለሚጠቀሙ ደንበኞች ቋሚ የአገልግሎት ክፍያ 47.7 ብር ሲሆን፣ በዚህ ላይም 15% ቫት ይደመራል።

• የአገልግሎት ክፍያ፦ 47.7 ብር
• የአገልግሎት ክፍያ ቫት፦ 47.7 ብር × 15% = 7.155 ብር

4. የተቆጣጣሪ ባለሥልጣን ቀረጥ

ይህ ቀረጥ የሚሰላው (የፍጆታ ሂሳብ + የአገልግሎት ክፍያ) ተደምሮ በ 0.5% በማባዛት ነው።

• ስሌት፦ (1,731.70 + 47.7) × 0.5% = 8.897 ብር

5. የቴሌቪዥን ፈቃድ ክፍያ (TV Fee)

ከ50 ኪዋሰ በላይ ለሚጠቀሙ ደንበኞች በየወሩ 10 ብር ቋሚ ክፍያ ይቆረጣል።

ጠቅላላ የሚከፈል ድምር

ሁሉንም ከላይ የተሰሉትን ክፍያዎች ስንደምር ውጤቱ እንደሚከተለው ይሆናል፦

• ወርሃዊ የኃይል ፍጆታ፡ 1,731.70 ብር
• የተጨማሪ እሴት ታክስ (15%)፡ 259.75 ብር
• የአገልግሎት ክፍያ፡ 47.7 ብር
• የአገልግሎት ክፍያ ቫት፡ 7.155 ብር
• የተቆጣጣሪ ባለሥልጣን ቀረጥ፡ 8.897 ብር
• የቴሌቪዥን ፈቃድ ክፍያ፡ 10.00 ብር

ጠቅላላ ድምር = 2,065.202 ብር

አንድ ደንበኛ 350 ኪሎ ዋት ሰዓት ሲጠቀም በጠቅላላው 2,065 ብር ከ 20 ሳንቲም አካባቢ ይከፍላል ማለት ነው። ይህ አሰራር ደንበኞች ፍጆታቸውን በመቀነስ ወርሃዊ ወጪያቸውን እንዲቆጣጠሩ ይረዳል።